Τα μικροπλαστικά νέος εχθρός της καρδιάς, εντοπίστηκαν στο 84% των ασθενών με σοβαρά εμφράγματα

Η πλαστική ρύπανση ενδέχεται να φτάνει μέχρι την καρδιά μέσω της κυκλοφορίας του αίματος ενώ τα άτομα που υπέστησαν τη σοβαρότερη μορφή εμφράγματος φαίνεται να φέρουν το μεγαλύτερο φορτίο μικροπλαστικών.

Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «European Heart Journal» οι ερευνητές ανίχνευσαν μικροπλαστικά και νανοπλαστικά στο αίμα των στεφανιαίων αρτηριών στο 84% των ασθενών που είχαν υποστεί σοβαρό έμφραγμα.

Αντίστοιχα τα σωματίδια εντοπίστηκαν στο 40% των ασθενών με χρόνια ισχαιμική καρδιοπάθεια και στο 32% όσων είχαν φυσιολογικές στεφανιαίες αρτηρίες. Η ομάδα των ασθενών με έμφραγμα παρουσίαζε επίσης μεγαλύτερη ποικιλία πλαστικών στο αίμα της. Το πολυαιθυλένιο, ένα από τα πιο διαδεδομένα πλαστικά παγκοσμίως και βασικό υλικό σε συσκευασίες και καταναλωτικά προϊόντα, ήταν το συχνότερα ανιχνευόμενο υλικό.

Αν και τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν ότι τα πλαστικά σωματίδια προκαλούν εμφράγματα ενισχύουν τις ανησυχίες ότι η πλαστική ρύπανση μπορεί να συνδέεται με καρδιαγγειακές παθήσεις μέσω της πρόκλησης φλεγμονής, της έκθεσης των πνευμόνων και της βλάβης των αιμοφόρων αγγείων.

Πώς εισέρχονται τα μικροπλαστικά στον ανθρώπινο οργανισμό

«Τα μικροπλαστικά και τα νανοπλαστικά είναι εξαιρετικά μικρά πλαστικά σωματίδια που βρίσκονται σχεδόν παντού στο περιβάλλον, στον αέρα που αναπνέουμε, στο νερό που πίνουμε και σε πολλά τρόφιμα που καταναλώνουμε. Τα τελευταία χρόνια οι επιστήμονες έχουν αρχίσει να εντοπίζουν αυτά τα σωματίδια σε ανθρώπινους ιστούς και όργανα, γεγονός που εγείρει ανησυχίες για τις πιθανές επιπτώσεις τους στην υγεία. Ωστόσο γνωρίζαμε ελάχιστα για το αν υπάρχουν στη στεφανιαία κυκλοφορία δηλαδή στο αίμα που ρέει μέσα στις αρτηρίες που τροφοδοτούν την καρδιά, ή αν περιβαλλοντικοί παράγοντες όπως το κάπνισμα και η ατμοσφαιρική ρύπανση επηρεάζουν την παρουσία τους» δήλωσε ο πρώτος συγγραφέας της μελέτης Δρ. Πασκουάλε Παολίσσο από το Νοσοκομείο Sant’Andrea του Πανεπιστημίου Sapienza της Ρώμης.

Τα μικροπλαστικά έχουν μέγεθος μικρότερο από 5 χιλιοστά, ενώ τα νανοπλαστικά είναι τόσο μικρά ώστε μπορούν να αλληλεπιδρούν με κύτταρα και βιολογικούς ιστούς. Ήδη έχουν εντοπιστεί στο ανθρώπινο αίμα, στους πνεύμονες, στον πλακούντα και στο μητρικό γάλα όμως οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις τους παραμένουν άγνωστες.

Δείγματα αίματος απευθείας από την καρδιά

Η νέα μελέτη περιλάμβανε 61 ασθενείς που νοσηλεύτηκαν σε δύο πανεπιστημιακά νοσοκομεία της Ιταλίας. Οι συμμετέχοντες είχαν διαγνωστεί είτε με έμφραγμα του μυοκαρδίου, είτε με χρόνια ισχαιμική καρδιοπάθεια, είτε είχαν φυσιολογικές στεφανιαίες αρτηρίες.

Οι ερευνητές συνέλεξαν δείγματα αίματος τόσο από τις αρτηρίες που τροφοδοτούν την καρδιά όσο και από άλλα σημεία του σώματος. Με αυτόν τον τρόπο μπόρεσαν να διαπιστώσουν αν τα πλαστικά σωματίδια κυκλοφορούσαν πράγματι μέσα στις στεφανιαίες αρτηρίες και όχι μόνο στο περιφερικό αίμα.

Παράλληλα κατέγραψαν το ιστορικό καπνίσματος κάθε ασθενούς και εκτίμησαν την έκθεσή του στην ατμοσφαιρική ρύπανση τόσο την ημέρα της εξέτασης όσο και κατά τα δύο προηγούμενα χρόνια.

Το κάπνισμα και η ατμοσφαιρική ρύπανση αυξάνουν την έκθεση

Το κάπνισμα αποδείχθηκε ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες. Οι καπνιστές είχαν έξι φορές περισσότερες πιθανότητες να έχουν μικροπλαστικά στο αίμα τους σε σχέση με τους μη καπνιστές. Παρόμοια εικόνα παρατηρήθηκε και για την ατμοσφαιρική ρύπανση. Οι ασθενείς που εκτίθενταν για μεγάλο χρονικό διάστημα σε υψηλά επίπεδα λεπτών αιωρούμενων σωματιδίων (PM2.5) είχαν αυξημένες πιθανότητες να φέρουν μικροπλαστικά.

Όλοι οι ασθενείς που ήταν καπνιστές και ταυτόχρονα είχαν αυξημένη έκθεση στην ατμοσφαιρική ρύπανση βρέθηκαν θετικοί σε πλαστικά σωματίδια. Αντίθετα, μεταξύ όσων ούτε κάπνιζαν ούτε ζούσαν σε περιβάλλον με υψηλή ρύπανση, το ποσοστό ανίχνευσης ήταν μόλις 12,5%.

Πιθανή είσοδος μέσω των πνευμόνων

«Τα ευρήματα αυτά δεν αποδεικνύουν ότι τα μικροπλαστικά προκαλούν εμφράγματα, αλλά αποκαλύπτουν μια ισχυρή συσχέτιση μεταξύ περιβαλλοντικών εκθέσεων, μικροπλαστικών στο αίμα και καρδιαγγειακής νόσου. Το ιστορικό καπνίσματος συνδέθηκε έντονα με την παρουσία μικροπλαστικών στο αίμα. Τα αποτελέσματά μας υποδηλώνουν ότι το κάπνισμα ίσως διευκολύνει την είσοδο μικροπλαστικών και νανοπλαστικών στην κυκλοφορία μέσω των πνευμόνων. Παρόμοιο ρόλο μπορεί να παίζει και η ατμοσφαιρική ρύπανση» δήλωσε ο καθηγητής Εμανουέλε Μπαρμπάτο, επικεφαλής της έρευνας.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα αποτελέσματα υπογραμμίζουν ότι η μικροπλαστική ρύπανση πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ένας ακόμη περιβαλλοντικός παράγοντας που επηρεάζει την ανθρώπινη υγεία. Πολιτικές που περιορίζουν την ατμοσφαιρική ρύπανση, την έκθεση στον καπνό του τσιγάρου και τη διάχυση πλαστικών στο περιβάλλον ενδέχεται να προσφέρουν οφέλη όχι μόνο στο περιβάλλον αλλά και στην καρδιαγγειακή υγεία.

Αυξάνονται οι ενδείξεις για καρδιαγγειακούς κινδύνους

Σε συνοδευτικό άρθρο, ο καθηγητής Αντρέας Ντάιμπερ από το Πανεπιστήμιο Johannes Gutenberg της Γερμανίας και οι συνεργάτες του τοποθέτησαν τα νέα ευρήματα στο πλαίσιο της αυξανόμενης επιστημονικής γνώσης γύρω από την έκθεση στα πλαστικά.

Όπως επισημαίνουν τα πλαστικά διασπώνται με την πάροδο του χρόνου σε μικροπλαστικά και νανοπλαστικά τα οποία πλέον ανιχνεύονται σχεδόν παντού στο περιβάλλον, στον αέρα, στο νερό και στο έδαφος. Παράλληλα εντοπίζονται όλο και συχνότερα μέσα στον ανθρώπινο οργανισμό, στο αίμα, στους πνεύμονες, στον πλακούντα και στο μητρικό γάλα, γεγονός που αποδεικνύει τη συστηματική έκθεση του ανθρώπου σε αυτά.

Προηγούμενες μελέτες έχουν επίσης εντοπίσει μικροπλαστικά μέσα στις αθηρωματικές πλάκες που αφαιρούνται από αρτηρίες ασθενών. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η παρουσία τους είχε συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο εμφράγματος, εγκεφαλικού επεισοδίου και θανάτου από οποιαδήποτε αιτία.

Φλεγμονή και βλάβη στα αιμοφόρα αγγεία

Οι ασθενείς με έμφραγμα παρουσίαζαν επίσης υψηλότερα επίπεδα φλεγμονωδών ουσιών, όπως ο παράγοντας νέκρωσης όγκων TNF-α και η ιντερλευκίνη-6.

Οι ουσίες αυτές αποτελούν βασικά στοιχεία της ανοσολογικής απόκρισης και συνήθως αυξάνονται όταν ο οργανισμός βρίσκεται σε κατάσταση έντονης φλεγμονής. Σύμφωνα με τους ερευνητές, αν και το μέγεθος της μελέτης ήταν περιορισμένο, τα αποτελέσματα αποτελούν τις πρώτες κλινικές ενδείξεις ότι τα πλαστικά σωματίδια μπορεί να σχετίζονται με οξέα καρδιαγγειακά επεισόδια.

Πειραματικές μελέτες δείχνουν επίσης ότι τα μικροπλαστικά μπορούν να προκαλέσουν οξειδωτικό στρες, φλεγμονή και δυσλειτουργία του ενδοθηλίου, δηλαδή του εσωτερικού στρώματος των αιμοφόρων αγγείων.

Παρότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικά αναπάντητα ερωτήματα, τα επιδημιολογικά, κλινικά και εργαστηριακά δεδομένα συγκλίνουν στην εκτίμηση ότι η πλαστική ρύπανση ενδέχεται να αποτελεί έναν έως σήμερα υποτιμημένο παράγοντα κινδύνου για τις καρδιαγγειακές παθήσεις.

Οι επιστήμονες καταλήγουν ότι η αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος θα απαιτήσει συντονισμένες δράσεις τόσο στην επιστημονική έρευνα όσο και στη χάραξη δημόσιας πολιτικής.

Στην εποχή του Ανθρωπόκαινου η προστασία της καρδιαγγειακής υγείας θα εξαρτάται ολοένα και περισσότερο όχι μόνο από τον έλεγχο των παραδοσιακών παραγόντων κινδύνου, αλλά και από τη μείωση της έκθεσης στους περιβαλλοντικούς ρύπους, μεταξύ των οποίων τα πλαστικά ενδέχεται σύντομα να κατέχουν πρωταγωνιστικό ρόλο.

Naftemporiki.gr