Πλήθος κόσμου συγκεντρώθηκε στην πόλη της Γάζας για τη μαζική κηδεία 112 ανθρώπων, κυρίως γυναικών και παιδιών, που σκοτώθηκαν σε ισραηλινό πλήγμα σε συγκρότημα κατοικιών στα τέλη του 2023, κατά τους πρώτους μήνες των επιθέσεων.
Οι σοροί ανασύρθηκαν μόλις πρόσφατα από τα ερείπια, έπειτα από επιχείρηση που διήρκεσε δύο εβδομάδες.
Φωτογραφίες δείχνουν τις σορούς τοποθετημένες σε σειρές, καλυμμένες με παλαιστινιακές σημαίες, ενώ σε ορισμένες είχαν τοποθετηθεί φωτογραφίες των θυμάτων, πριν συγγενείς τις μεταφέρουν για την ταφή.
Η συγκεκριμένη κηδεία θεωρείται η μεγαλύτερη του είδους της που έχει πραγματοποιηθεί στη Γάζα.
«Νομίζω ότι αυτό είναι ένα συναίσθημα που έπρεπε να βιώσουμε, ένα συναίσθημα πόνου, θλίψης και απώλειας», δήλωσε ο Αλί Αμπού Σάρια, ένας από τους πενθούντες. «Αφού καταφέραμε να τους ανασύρουμε και να τους θάψουμε, ίσως νιώσουμε κάποια ανακούφιση, παρά τον πόνο της απώλειας και όλα όσα εξακολουθούμε να ζούμε».
Στον κατάλογο των θυμάτων περιλαμβάνονται 44 παιδιά, 38 γυναίκες και επτά άτομα με αναπηρία.
Όλοι σκοτώθηκαν όταν συγκρότημα κατοικιών στη συνοικία Σάμπρα της πόλης της Γάζας δέχθηκε ισραηλινή επίθεση στις 22 Νοεμβρίου 2023.
Ήταν μια ημέρα σφοδρών βομβαρδισμών, έξι εβδομάδες μετά την επίθεση της Χαμάς στο νότιο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου, κατά την οποία σκοτώθηκαν περίπου 1.200 άνθρωποι και άλλοι 251 απήχθησαν.
Το BBC ζήτησε από τις Ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις (IDF) πληροφορίες σχετικά με τον στόχο της επίθεσης, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει λάβει απάντηση.
Από την έναρξη του πολέμου, τουλάχιστον 73.377 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί στη Γάζα, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας που διοικείται από τη Χαμάς, τα στοιχεία του οποίου θεωρούνται αξιόπιστα από τον ΟΗΕ.
Η επιχείρηση ανάσυρσης πραγματοποιήθηκε από την Πολιτική Προστασία της Γάζας, η οποία υπάγεται στο υπουργείο Εσωτερικών της Χαμάς, με την υποστήριξη της Διεθνούς Επιτροπής του Ερυθρού Σταυρού (ICRC).
«Παρέχουμε υλική υποστήριξη – κυριολεκτικά τα γάντια, τα φτυάρια, τον προστατευτικό εξοπλισμό και τους σάκους μεταφοράς σορών που χρησιμοποιούν», δήλωσε ο εκπρόσωπος της ICRC, Πάτρικ Γκρίφιθς.
«Τους παρέχουμε επίσης εκπαίδευση, ώστε να εργάζονται με ασφάλεια και σύμφωνα με τα επαγγελματικά πρότυπα, διασφαλίζοντας ότι οι νεκροί αντιμετωπίζονται με αξιοπρέπεια. Επιπλέον, χρηματοδοτήσαμε την ενοικίαση, για εκατοντάδες ώρες, δύο από τους ελάχιστους εκσκαφείς που είναι διαθέσιμοι για τέτοιου είδους εργασίες στη Γάζα».
Όπως πρόσθεσε, «δεν είναι η απάντηση που θέλει να ακούσει καμία οικογένεια – ότι ο αγαπημένος της άνθρωπος έχει σκοτωθεί. Είναι όμως απαραίτητο για να μπορέσουν να κλείσουν αυτό το κεφάλαιο και να πενθήσουν με τον δικό τους τρόπο».
Τον περασμένο μήνα, το BBC κατέγραψε την έναρξη της επιχείρησης ανάσυρσης στη Σάμπρα. Ένας εκσκαφέας απομάκρυνε αρχικά τα συντρίμμια και στη συνέχεια η αναζήτηση συνεχίστηκε με τα χέρια.
«Αυτό το πολυώροφο κτίριο ισοπεδώθηκε. Μέσα βρίσκονταν πιθανότατα περισσότεροι από 180 άμαχοι. Οι περισσότεροι, περίπου το 90%, σκοτώθηκαν», είχε δηλώσει τότε ο εκπρόσωπος της Πολιτικής Προστασίας, Μαχμούντ Μπασάλ.
«Εκείνη την ημέρα τα συνεργεία της Πολιτικής Προστασίας δεν μπορούσαν να φτάσουν στο σημείο, επειδή απαιτούνταν συντονισμός (με το Ισραήλ μέσω τρίτου μέρους, όπως η Διεθνής Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού) και υπήρχε πολύ μεγάλος κίνδυνος να προσεγγίσουν την περιοχή».
«Είμαι ο μοναδικός επιζών της οικογένειάς μου»
Συγγενείς των θυμάτων βρίσκονταν στο σημείο για να καθοδηγήσουν τα σωστικά συνεργεία κατά την επιχείρηση ανάσυρσης. Όπως είπαν, είχαν καταφέρει να ανασύρουν όσες σορούς μπορούσαν αμέσως μετά την επίθεση και ένιωσαν ανακούφιση που πλέον μπορούσαν να προσφέρουν στους υπόλοιπους μια αξιοπρεπή ταφή.
«Είναι ένα συντριπτικό και θλιβερό συναίσθημα που αγγίζει όλους όσοι βρέθηκαν εδώ», δήλωσε ο Ναχέντ αλ Χασάινα, δείχνοντας στο BBC τα ερείπια του σαλονιού της οικογένειάς του.
«Τα παιδιά τι έφταιξαν;» αναρωτήθηκε, κρατώντας τα προσωπικά αντικείμενα δύο μικρών συγγενών του. «Αυτή ήταν η σχολική τσάντα του Ομάρ και αυτό ήταν το παπούτσι του Ιμπραήμ. Γιατί; Γιατί σκοτώθηκαν;»
«Είμαι ο μοναδικός επιζών της οικογένειάς μου», είπε ο Γιουσέφ Αμπού Σάρια, που στεκόταν λίγο πιο πέρα. «Σήμερα σας μιλάω ως ο άνθρωπος που έχασε τη μητέρα του, τον πατέρα του, τον θείο του, τα ξαδέρφια του και ολόκληρη την οικογένειά του. Τους έχασα κάτω από αυτά τα ερείπια».
Εκτιμάται ότι στο ίδιο σημείο παραμένουν θαμμένες ακόμη δεκάδες σοροί.
Σε ολόκληρη τη Λωρίδα της Γάζας, χιλιάδες άνθρωποι εξακολουθούν να αγνοούνται, ενώ πιστεύεται ότι τα λείψανα πολλών βρίσκονται ακόμη κάτω από τα ερείπια που άφησαν πίσω τους οι εκτεταμένοι ισραηλινοί αεροπορικοί βομβαρδισμοί κατά τη διάρκεια του πολέμου.
Με πληροφορίες από BBC
