Τα «Κίτρινα Γιλέκα» ετοιμάζονται να επιστρέψουν μαζικά στους δρόμους της Γαλλίας το Σάββατο 17 Οκτωβρίου, επιχειρώντας να συνδέσουν τη διαμαρτυρία για την ακρίβεια με το κύμα κινητοποιήσεων μαθητών και φοιτητών που έχει εξαπλωθεί σε ολόκληρη τη χώρα.
Επτά χρόνια μετά τις μεγάλες διαδηλώσεις που σημάδεψαν την πρώτη προεδρική θητεία του Εμανουέλ Μακρόν, το κίνημα καλεί σε συγκεντρώσεις, πορείες και αποκλεισμούς δρόμων, με έναν διαδικτυακό χάρτη να καταγράφει ήδη περισσότερες από 1.000 προγραμματισμένες δράσεις.
Η νέα κινητοποίηση έρχεται σε μια περίοδο έντονης κοινωνικής δυσαρέσκειας. Ο πληθωρισμός στη Γαλλία έφτασε το 3,1% σε ετήσια βάση τον Σεπτέμβριο, στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2024, ενώ οι αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων επιβαρύνουν ιδιαίτερα τα νοικοκυριά.
Την ίδια ώρα, μαθητές λυκείων διαδηλώνουν από τα μέσα Σεπτεμβρίου για τις ελλείψεις εκπαιδευτικών, τις συνθήκες διδασκαλίας και τη χρηματοδότηση της εκπαίδευσης. Στο κίνημά τους έχουν προστεθεί φοιτητές και ορισμένα συνδικάτα, ενώ οι διαμαρτυρίες συνοδεύονται από καταλήψεις και αποκλεισμούς σχολείων.
Η προοπτική να ενωθούν αυτές οι κινητοποιήσεις με εκείνες των «Κίτρινων Γιλέκων» προκαλεί ανησυχία στις γαλλικές αρχές, περίπου έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές του 2027.
Από την ακρίβεια μέχρι τις ελλείψεις στα σχολεία
Οι εκκλήσεις για επιστροφή των «Κίτρινων Γιλέκων» κυκλοφορούσαν εδώ και εβδομάδες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αλλά ενισχύθηκαν τις τελευταίες ημέρες, ιδιαίτερα μετά τις καταγγελίες για αστυνομική βία σε βάρος μαθητών.
Μια διαδικτυακή πρόσκληση με τίτλο «Κίτρινα Γιλέκα και Νεολαία» απευθύνεται σε ένα ευρύ φάσμα κοινωνικών ομάδων, από μαθητές και φοιτητές της Γενιάς Ζ μέχρι αγρότες, εργαζομένους, εκπαιδευτικούς, υγειονομικούς, πυροσβέστες, συνταξιούχους και ακτιβιστές για το κλίμα.
Τα αιτήματα ξεπερνούν πλέον κατά πολύ τις τιμές των καυσίμων, που είχαν πυροδοτήσει την αρχική εξέγερση του 2018.
Οι διοργανωτές καταγγέλλουν την ακρίβεια, το πάγωμα επιδομάτων και μισθών στο Δημόσιο, τη συρρίκνωση των δημόσιων υπηρεσιών, την έλλειψη εκπαιδευτικών και την αστυνομική καταστολή. Ζητούν επίσης αλλαγές στο σύστημα εισαγωγής στα πανεπιστήμια, γνωστό ως Parcoursup, το οποίο βρίσκεται εδώ και εβδομάδες στο επίκεντρο των μαθητικών διαμαρτυριών.
«Δεν συντονιστήκαμε εκ των προτέρων με άλλες προσωπικότητες για να καλέσουμε σε διαδηλώσεις, αλλά όλοι είχαμε την ίδια αντίδραση όταν είδαμε την αστυνομική βία εναντίον μαθητών λυκείου», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Φρανσουά Μπουλό, μία από τις γνωστότερες φυσιογνωμίες των «Κίτρινων Γιλέκων».
Στις κινητοποιήσεις καλούν επίσης άλλα πρόσωπα που συνδέθηκαν με το κίνημα, όπως ο Ζερόμ Ροντρίγκες, η Πρισιλά Λιντοσκί και ο Μαξίμ Νικόλ.
Συγκεντρώσεις, αποκλεισμοί και φόβοι για επεισόδια
Σύμφωνα με τους διοργανωτές, προγραμματίζονται συγκεντρώσεις σε κυκλικούς κόμβους, γέφυρες, διόδια, βενζινάδικα και σιδηροδρομικούς σταθμούς, καθώς και αποκλεισμοί κοντά σε διυλιστήρια και εγκαταστάσεις αποθήκευσης πετρελαίου.
Η επιλογή αυτών των σημείων παραπέμπει στις κινητοποιήσεις του 2018 και του 2019, όταν τα «Κίτρινα Γιλέκα» είχαν καταφέρει να προκαλέσουν σημαντικές διαταραχές στις μετακινήσεις και στην οικονομική δραστηριότητα.
Οι αρχές επισημαίνουν ότι η σύνθεση των διαδηλωτών αναμένεται να είναι ιδιαίτερα ανομοιογενής. Εκτιμούν, πάντως, ότι η συμμετοχή μαθητών μπορεί να είναι μικρότερη λόγω της έναρξης των σχολικών διακοπών.
Στο Παρίσι αναμένονται απαγορεύσεις διαδηλώσεων κοντά σε ευαίσθητους κυβερνητικούς χώρους, όπως το Μέγαρο των Ηλυσίων, τα γραφεία του πρωθυπουργού και η Εθνοσυνέλευση.
Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί προειδοποίησε την Πέμπτη ότι το μαθητικό κίνημα κινδυνεύει να μετατραπεί σε «κίνημα αστικής βίας», καταγγέλλοντας μια «απολύτως απαράδεκτη έκκληση για βία» σε ορισμένες περιοχές.
Αναφέρθηκε σε ρίψεις πυροτεχνημάτων και εισβολές σε σχολικούς χώρους, υποστηρίζοντας ότι τέτοια περιστατικά υπονομεύουν τους μαθητές που θέλουν να διατυπώσουν ειρηνικά τη δυσαρέσκειά τους.
«Η ένταση της βίας έχει αυξηθεί ακόμη περισσότερο τις τελευταίες ημέρες», δήλωσε.
Τα κοινά αιτήματα και οι πολιτικές προεκτάσεις
Η Ανυπότακτη Γαλλία (LFI) του Ζαν-Λικ Μελανσόν υποστηρίζει εδώ και εβδομάδες την κοινή κινητοποίηση των «Κίτρινων Γιλέκων» και της νεολαίας, προσβλέποντας και σε πολιτικά οφέλη από τη λαϊκή δυσαρέσκεια. Η Γαλλία βρίσκεται έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές, με την ακροδεξιά Μαρίν Λεπέν να προηγείται στις δημοσκοπήσεις.
Ο ερευνητής Πάολο Στούπια, συν-συγγραφέας του βιβλίου «Geopolitics of Youth», εξηγεί ότι οι μαθητές έχουν πολλούς λόγους να ανησυχούν για το μέλλον τους. Η κλιματική κρίση, η αβεβαιότητα για την επαγγελματική τους αποκατάσταση και το ενδεχόμενο να έρθει η ακροδεξιά στην εξουσία ενισχύουν τη δυσαρέσκειά τους και μπορούν, σύμφωνα με τον ίδιο, να τους φέρουν πιο κοντά σε άλλες κοινωνικές ομάδες που διαδηλώνουν.
Ένα ακόμη σημείο που μπορεί να ενώσει τους μαθητές με τα «Κίτρινα Γιλέκα» είναι η στάση της αστυνομίας. Ο Στούπια υπενθυμίζει ότι το κίνημα του 2018 και του 2019 είχε αντιμετωπίσει σκληρή καταστολή, ενώ οι πρόσφατες εικόνες αστυνομικής βίας σε βάρος μαθητών προκάλεσαν την αντίδραση γνωστών εκπροσώπων του.
Το αν αυτές οι διαφορετικές διαμαρτυρίες θα αποκτήσουν κοινή δυναμική θα φανεί το Σάββατο, όταν μαθητές, φοιτητές και «Κίτρινα Γιλέκα» έχουν δώσει ραντεβού στους δρόμους της Γαλλίας.
Με πληροφορίες από ΕΡΤnews, AFP, Reuters και INSEE
