Βερολίνο Ανταπόκριση
Είναι μια περίεργη αίσθηση για περιπατητές κατά μήκος του Ρήνου. Εδώ και μερικές εβδομάδες βαδίζουν σε αποξηραμένα σημεία της κοίτης του χωρίς να διατρέχουν τον κίνδυνο να τους παρασύρουν τα συνήθως ορμητικά νερά του. Αλλοι πάλι στήνουν ομπρέλες πάνω στην άμμο και ονειρεύονται τη… Μεσόγειο. Ομως όσο εξωτικό κι αν φαίνεται όλο αυτό, άλλο τόσο επικίνδυνο είναι για τα ποταμόπλοια.
Γιατί η στάθμη του ποταμού έχει πέσει σε τόσο χαμηλά επίπεδα που τα πλοία κινδυνεύουν να χτυπήσουν «πάτο». Ο Κάι Μπρόκαμ, ιδιοκτήτης και πλοίαρχος του «MS CAYA», βιώνει καθημερινά το πρόβλημα στο πετσί του. Μεταφέρει σιδηρομεταλλεύματα μέσω του ποταμού.
Αυτόν τον καιρό είναι εξαιρετικά προσεκτικός και δεν αφήνει τα μάτια του από το βυθόμετρο. «Δεν θα είναι το μόνο δύσκολο σημείο στο ταξίδι μας» λέει μιλώντας στην «Tagesschau». «Αύριο μας περιμένει άλλη μια κρίσιμη διαδρομή περνώντας από το Μπίνγκεν μέχρι το Κάουμπ, όπου αναμένεται να συναντήσω οριακό βάθος νερού σε όλο το μήκος της διαδρομής. Οπότε, κάθε λάθος οδήγησης που θα γίνει εκεί θα μας κοστίσει ακριβά και αυτό μου προκαλεί ανατριχίλα».
Υψηλότερο κόστος
Ο Ρήνος, μήκους 1.230 χιλιομέτρων, «αναστενάζει» και πάλι αυτή την περίοδο. Είναι μία από τις σημαντικότερες πλωτές οδούς στην Κεντρική Ευρώπη, ζωοδότης για την οικονομία των χωρών της. Σύμφωνα με έκθεση της Κεντρικής Επιτροπής για την Ναυσιπλοΐα στον Ρήνο (CCNR), ενός διεθνούς οργανισμού από πέντε χώρες (Βέλγιο, Γαλλία, Γερμανία, Ολλανδία και Ελβετία) που εξασφαλίζει την ασφαλή, προστατευμένη και αποτελεσματική εσωτερική ναυσιπλοΐα, κάθε χρόνο αρκετές εκατοντάδες εκατομμύρια τόνοι εμπορευμάτων, όπως σιτηρά, χημικά, ορυκτά, άνθρακας, προϊόντα πετρελαίου και οχήματα, μεταφέρονται με φορτηγά πλοία κατά μήκος του, συνδέοντας τη Βασιλεία της Ελβετίας μέχρι το λιμάνι του Ρότερνταμ στη Βόρεια Θάλασσα, και αντίστροφα.
Η κλιματική αλλαγή, με κύρια χαρακτηριστικά τον ιστορικό καύσωνα στα τέλη του πρόσφατου Ιουνίου, τη συνεχή μείωση των βροχοπτώσεων και την ξηρασία, έχει οδηγήσει σε πρωτοφανή πτώση της στάθμης του Ρήνου ιστορικών διαστάσεων. Λόγω αυτού αναγκάζονται τα φορτηγά ποταμόπλοια να μειώνουν το βάρος του φορτίου ώστε να αποφεύγουν την προσάραξη στον πυθμένα.
Αυτό σημαίνει περισσότερα δρομολόγια για τη μεταφορά των ίδιων ποσοτήτων, γεγονός που αυξάνει την κίνηση στον Ρήνο αλλά και το κόστος μεταφοράς.
Οσα ποταμόπλοια εξακολουθούν να μπορούν να πλεύσουν, μεταφέρουν συχνά πολύ μικρότερο φορτίο, «μερικές φορές είναι γεμάτα μόνο κατά το 20%» διευκρινίζει ο Ρομπέρτο Σπράνζι, μέλος του ΔΣ της DGT, εκ των μεγαλυτέρων ναυτιλιακών συνεταιρισμών εσωτερικής ναυσιπλοΐας που από το 1898 οργανώνει μεταφορές σε πλωτές οδούς με στόλο περίπου 100 πλοίων. Και αυτό ωθεί το κόστος προς τα πάνω.
«Προς το παρόν, η μεταφορά π.χ. ενός τόνου αργού πετρελαίου από το Ρότερνταμ στην Καρλσρούη κοστίζει 145 έως 150 ευρώ, τον Ιούνιο η τιμή αυτή κυμαινόταν στα 45 ευρώ περίπου» λέει ο ΤιμΟλιβερ Μίλερ, πρόεδρος του Συνδέσμου Οικοδομικών Επιχειρήσεων. «Η αύξηση του κόστους πλήττει τις βιομηχανίες χάλυβα, χημικών και αυτοκινήτων, που περνούν ήδη βαθιά κρίση. Κάθε επιπλέον ευρώ μάς πονάει διπλά».
«Μείωση του ΑΕΠ»
Η περίπτωση της Evonik Industries AG, της δεύτερης μεγαλύτερης εταιρείας χημικών προϊόντων στη Γερμανία με έδρα το Εσσεν στη Βόρεια ΡηνανίαΒεστφαλία, είναι ενδεικτική του τεράστιου προβλήματος σε αυτόν τον βιομηχανικό κλάδο. Η μεταφορά εμπορευμάτων μέσω πλωτών οδών προς το χημικό πάρκο Marl έχει γίνει προβληματική. Ο κολοσσός εξετάζει τώρα το ενδεχόμενο εναλλακτικών λύσεων, όπως το σιδηροδρομικό και οδικό δίκτυο ή και στους αγωγούς. «Η παραγωγή μας συνεχίζεται» διαβεβαιώνει η εταιρεία, διευκρινίζοντας ότι λαμβάνονται προληπτικά μέτρα, όπως διατήρηση αποθεμάτων πρώτων υλών. Η μεταφορά μέσω άλλων οδών δεν είναι εφικτή για όλους τους βιομηχανικούς κλάδους.
Για παράδειγμα, η εταιρεία κατασκευής μηχανημάτων Siemens Energy στο Μιλχάιμ κοντά στον παραπόταμο Ρουρ του Ρήνου. «Κατασκευάζουμε τεράστιους ατμοστρόβιλους που στη συνέχεια μεταφέρονται πλωτά προς τα βόρεια» λέει ο Τιμ ΠρολΓκέρβε, διευθυντής επικοινωνίας της εταιρείας. «Από αυτή την άποψη, τα επίπεδα των υδάτων είναι απολύτως ζωτικής σημασίας για εμάς. Η μεταφορά μέσω των κανονικών οδικών δικτύων δεν αποτελεί επιλογή. Οι ατμοστρόβιλοι έχουν τεράστιο βάρος, για αυτό και, σε ορισμένες περιπτώσεις, δεν μπορούν να μεταφερθούν πάνω από γέφυρες. Είμαστε λοιπόν αναγκασμένοι να χρησιμοποιούμε πλωτές οδούς».
Ενα δανεζικο πλέει στο Ρήνο με χαμηλα επίπεδα σταθμης
Ο καθηγητής Στέφαν Κοτς, διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Παγκόσμιας Οικονομίας του Κιέλου, εκφράζει ανησυχίες για πιθανές επιπτώσεις στην οικονομική ανάπτυξη. «Συνολικά, οι επιπτώσεις θα μπορούσαν να είναι αρκετά ισχυρές ώστε να μειώσουν το ΑΕΠ κατά 0,1% έως 0,2% στο διάστημα μεταξύ Ιουλίου και Σεπτεμβρίου». Και αυτό σε μια εποχή που τα ινστιτούτα οικονομικών ερευνών προβλέπουν για τη Γερμανία ούτως ή άλλως οριακή ανάπτυξη της τάξεως του 0,5% έως 0,8%. «Η κατάσταση είναι σοβαρή, ο Ρήνος είναι βασική αρτηρία για τις μεταφορές στη Γερμανία» επισημαίνει και ο Τίλο Σέφερ, από το Γερμανικό Οικονομικό Ινστιτούτο IW. «Η πίεση στο οδικό και σιδηροδρομικό δίκτυο αυξάνεται, εναλλακτικές λύσεις παραμένουν περιορισμένες. Για τον λόγο αυτόν, ενισχύεται ο κίνδυνος προβλημάτων στις εφοδιαστικές αλυσίδες».
Πλήγμα στον τουρισμό
Μια πολύ αγαπημένη εκδρομή για ντόπιους και τουρίστες είναι η βόλτα με πλοιάριο στον Ρήνο. Υπάρχουν μάλιστα και κρουαζιερόπλοια με καμπίνες για πολυήμερα ταξίδια κατά μήκος του ποταμού. Ωστόσο, αυτή την περίοδο πολλά δρομολόγια περιορίζονται λόγω της χαμηλής στάθμης. Η μισή διαδρομή γίνεται με πλοίο και η υπόλοιπη με πούλμαν. Πριν από λίγες ημέρες το «MS Aurelia» με 75 επιβάτες και 40 μέλη πληρώματος αναγκάστηκε να μειώσει το δρομολόγιο αποζημιώνοντας τους επιβάτες.
«Εάν οι υψηλές θερμοκρασίες επιμείνουν και δεν σημειωθούν σημαντικές βροχοπτώσεις, η στάθμη του Ρήνου θα συνεχίσει να υποχωρεί» δήλωσε η Κλαούντια Τόμα, εκπρόσωπος της Γενικής Διεύθυνσης Υδάτινων Οδών και Ναυτιλίας. «Σε αυτή την περίπτωση η ναυσιπλοΐα ενδέχεται να διακοπεί σε ορισμένα τμήματα του Ρήνου, θα ήταν σοβαρό πλήγμα για τον τουρισμό της περιοχής».
Αν συνεχιστεί η ακραία ξηρασία, θα έχει επιπτώσεις και στο σύστημα ύδρευσης των νοικοκυριών. Πάνω από 30 εκατ. υδρεύονται από επεξεργασμένο νερό του Ρήνου. Αρα θα πρέπει να μπει πλαφόν στην κατανάλωση. Ο πολυτραγουδισμένος Ρήνος «χάνει» τα νερά του και εκπέμπει σήμα κινδύνου.
