Εντείνονται οι κινητοποιήσεις στην Αλβανία για το πολυτελές θέρετρο που υποστηρίζεται από τον γαμπρό του Ντόναλντ Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, καθώς οι διαμαρτυρόμενοι απέρριψαν την προσφορά του πρωθυπουργού της χώρας, Έντι Ράμα, «για να συζητήσουν λύσεις».
Χιλιάδες ήταν εκείνοι που βγήκαν στους δρόμους των Τιράνων για τρίτη συνεχόμενη ημέρα χθες Τετάρτη, κρατώντας φουσκωτά φλαμίνγκο ως ένδειξη για τις περιβαλλοντικές ζημιές που φοβούνται, εν μέσω αυξανόμενων εκκλήσεων για την αναστολή του έργου.
Διαμαρτυρίες έχουν προγραμματιστεί επίσης, για το νότιο τμήμα της χώρας, όπου ξεκίνησαν πρόσφατα οι εργασίες του συγκροτήματος αξίας 1,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων (1,19 δισεκατομμύρια λίρες) σε μια περιοχή που θεωρείται εδώ και καιρό μια από τις πιο περιβαλλοντικά ευαίσθητες της Μεσογείου.
«Από την αρχή μέχρι το τέλος υπήρξε πλήρης έλλειψη διαφάνειας», δήλωσε ο Αλεξάντρ Τράιτσε, εκτελεστικός διευθυντής της κορυφαίας ομάδας προστασίας της χώρας, της Προστασίας και Διατήρησης του Φυσικού Περιβάλλοντος στην Αλβανία.
«Δεν έχουμε δει καμία δημόσια διαβούλευση ή δημόσια τεκμηρίωση σχετικά με τις άδειες, οπότε αυτό που λέμε είναι ότι αν αφαιρέσουν τις μπουλντόζες, αφαιρέσουν τον φράχτη και αποκαταστήσουν τους οικοτόπους στην αρχική τους κατάσταση, τότε μπορούμε να αρχίσουμε να μιλάμε».
Ο πρωθυπουργός, Έντι Ράμα, ο οποίος έχει υπερασπιστεί την ανάπτυξη ως ορόσημο στην πορεία της μικροσκοπικής βαλκανικής χώρας από σταλινικό κράτος σε έναν πολυτελή προορισμό διακοπών, πρότεινε την Τρίτη να συναντηθεί με διαδηλωτές σε μια προσπάθεια να σπάσει το αδιέξοδο, επιμένοντας στις θέσεις του: «Δεν υπάρχει καμία απολύτως πιθανότητα να σταματήσει η επένδυση όσο είμαι εδώ».
Αλβανία: Μεγάλος κίνδυνος για περιοχή βιοποικιλότητας και πολιτιστικής κληρονομιάς
Η παλαιότερη περιβαλλοντική ομάδα της Αλβανίας, η «Προστασία και Διατήρηση του Φυσικού Περιβάλλοντος», έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου όταν έγιναν προειδοποιήσεις ότι μια περιοχή μοναδικής βιοποικιλότητας και πολιτιστικής κληρονομιάς κινδύνευε να καταστραφεί.
Νωρίτερα φέτος, η Ιβάνκα Τραμπ πραγματοποίησε μια αιφνιδιαστική επίσκεψη στη χώρα με μια ομάδα αρχιτεκτόνων. Περιηγήθηκε στο μέρος το οποίο έχει αναλάβει η επενδυτική εταιρεία του συζύγου της, Affinity Partners.
Το θέρετρο προορίζεται να καλύψει μια περιοχή που δεν περιλαμβάνει μόνο την ακατοίκητη προεξοχή του Σαζάν, του μοναδικού νησιού της Αλβανίας, αλλά και υγροτόπους και παράκτιους οικοτόπους στο θαλάσσιο εθνικό πάρκο που το περιβάλλει. Τα νερά είναι από τα τελευταία καταφύγια της μεσογειακής φώκιας, με την περιοχή να φιλοξενεί επίσης περισσότερα από 200 είδη πτηνών, συμπεριλαμβανομένων φλαμίνγκο και αργυροπελεκάνων, σύμφωνα με την BirdLife International.
Εκτάσεις προστατευόμενου παράκτιου τοπίου, βόρεια του χωριού Ζβέρνετς, ανάμεσα στη λιμνοθάλασσα της Νάρτα και τη θάλασσα, προορίζονται επίσης για ανάπτυξη.
«Δεν έχουμε ξαναδεί κάτι παρόμοιο στις προστατευόμενες περιοχές της Αλβανίας», δήλωσε ο Τράιτσε. «Δεν είναι απλώς πρωτοφανές, υπήρξε μια πλήρης κατάρρευση του κράτους δικαίου χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η κοινωνία, χωρίς περιβαλλοντική μέριμνα, χωρίς άδειες συμβάσεων, μόνο μπουλντόζες που εισέρχονται».
Αλβανία: «Τότε οι ντόπιοι θύμωσαν πραγματικά»
Η κατάσταση κλιμακώθηκε όταν οι εργάτες άρχισαν να φτιάχνουν έναν φράχτη από σκυρόδεμα με αγκαθωτό συρματόπλεγμα γύρω από την τοποθεσία κοντά στο Ζβέρνετς, βάζοντας επίσης, μια ιδιωτική εταιρεία ασφαλείας για προστασία. Στη συνέχεια, βαριά μηχανήματα άρχισαν να αποδεκατίζουν αρχαίους αμμόλοφους και μεσογειακά πευκοδάση για να ανοίξουν τον δρόμο για δρόμους πρόσβασης.
«Τότε οι ντόπιοι θύμωσαν πραγματικά», δήλωσε. «Οι άνθρωποι που έχουν γη εκεί ή που εργάζονται σε γη εκεί, ξαφνικά δεν μπορούσαν να το αντιμετωπίσουν… Έχει ξεπεράσει πλέον το περιβαλλοντικό ζήτημα. Είναι θέμα πολιτών και είναι πολύ μεγαλύτερο».
Αυτή την εβδομάδα, το ειδικό όργανο δίωξης κατά της διαφθοράς της Αλβανίας, SPAK, ανακοίνωσε ότι ξεκίνησε έρευνα για τις αμφιλεγόμενες νομοθετικές αλλαγές που υιοθετήθηκαν το 2024 σχετικά με τις προστατευόμενες περιοχές.
Οι κατασκευαστές λένε ότι θα προχωρήσουν υπεύθυνα. «Εστιάζουμε στην υπεύθυνη διαχείριση, την περιβαλλοντική βελτίωση, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και τη δημιουργία μακροπρόθεσμης αξίας για τις τοπικές κοινότητες. Σεβόμαστε τις τρέχουσες δημόσιες και θεσμικές διαδικασίες», δήλωσε ο Asher Abehsera, πρόεδρος της Sazan Real Estate Development LLC, η οποία αναπτύσσει τα σχέδια σε συνεργασία με την εταιρεία του Kushner.
Ο Ράμα, ο οποίος κέρδισε μια τέταρτη θητεία πέρυσι με την υπόσχεση να εντάξει την Αλβανία στην ΕΕ έως το 2030, είναι πρόθυμος να προσελκύσει επενδύσεις σε μια χώρα που παραμένει μεταξύ των φτωχότερων της Ευρώπης ωστόσο, αρνείται ότι η ανάπτυξη θα θέσει σε κίνδυνο την παρθένα ακτογραμμή της.
Την 1η Ιουνίου, δήλωσε στο αλβανικό κοινοβούλιο ότι οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται, με την τελική πρόταση να μην έχει ολοκληρωθεί ακόμη. Σε σχετική δήλωσή του την Τετάρτη, ο Ράμα είπε ότι είναι «πολύ σημαντικό να παραμείνουμε φιλόξενοι, δίκαιοι και σε καμία περίπτωση να μην δεχτούμε το στίγμα ότι είμαστε μια χώρα όπου οι επενδυτές αντιμετωπίζονται με εχθρότητα».
Σε συνέντευξή του στον Guardian πριν από την αρχική έγκριση του έργου, ο Ράμα αποκάλυψε ότι το ενδιαφέρον του Κούσνερ για την Αλβανία χρονολογείται εδώ και χρόνια «όταν ο Τραμπ δεν ήταν κοντά στην προεδρία των ΗΠΑ και φαινόταν πιο κοντά στο να πάει στη φυλακή παρά στον Λευκό Οίκο».
«Δεν σχετιζόταν με τον Τραμπ αλλά με τον Τζάρεντ ως Αμερικανό επενδυτή με ένα σπουδαίο έργο», τόνισε.
Η Αλβανία ούσα, κλειστή για σχεδόν 50 χρόνια υπό ένα καθεστώς που απαγόρευε τα ταξίδια, έχει γίνει ολοένα και πιο δημοφιλής στους επισκέπτες που δελεάζονται από τη φυσική ομορφιά και την προσιτή τιμή της.
Για τους υποστηρικτές, η προσπάθεια του Ράμα να προσελκύσει επενδυτές υψηλού επιπέδου θεωρείται απαραίτητη ενώ για τους αντιπάλους, η διαμάχη έχει τροφοδοτήσει αυξανόμενη δυσαρέσκεια με την κυβέρνηση. «Ο θυμός δεν στρέφεται τόσο εναντίον του Κούσνερ ή της Ιβάνκα Τραμπ, αλλά εναντίον της κυβέρνησης και του τρόπου με τον οποίο χειρίστηκε το θέμα», δήλωσε ο Τράιτσε.
Με πληροφορίες από Guardian
